Η ηλικία κατά την οποία ένα άτομο έχει την πρώτη του σεξουαλική επαφή αποτελεί αντικείμενο μελέτης σε πολλές χώρες, καθώς σχετίζεται με θέματα σεξουαλικής υγείας, εκπαίδευσης και δημόσιας πολιτικής. Στην Ελλάδα, όπως και σε άλλες δυτικές κοινωνίες, τα δεδομένα δείχνουν ότι η ηλικία που κάνουν πρώτη φορά σεξ έχει αλλάξει με το πέρασμα των δεκαετιών, επηρεαζόμενη από κοινωνικούς, πολιτιστικούς και εκπαιδευτικούς παράγοντες.
Στατιστικά στοιχεία για την ηλικία της πρώτης σεξουαλικής επαφής συλλέγονται συνήθως μέσω κοινωνιολογικών ερευνών και επιδημιολογικών μελετών, όπου τα άτομα ερωτούνται για την ηλικία στην οποία είχαν την πρώτη τους σεξουαλική εμπειρία. Αυτά τα δεδομένα παρουσιάζονται ως μέσος όρος και συχνά διαφοροποιούνται ανάλογα με τον πληθυσμό που μελετάται (π.χ. γενιά, εκπαιδευτικό επίπεδο, γεωγραφική περιοχή).
Παγκόσμια και Ελληνική εικόνα
Σε παγκόσμιο επίπεδο, διεθνείς έρευνες δείχνουν ότι η μέση ηλικία πρώτης σεξουαλικής επαφής στις ανεπτυγμένες χώρες κυμαίνεται συχνά γύρω στα 17–19 έτη, με μικρές διαφοροποιήσεις ανάλογα με τη χώρα και το κοινωνικό πλαίσιο. Για παράδειγμα, σε μια πρόσφατη παγκόσμια μελέτη που περιλαμβάνει δείκτες όπως η μέση ηλικία πρώτης σεξουαλικής εμπειρίας, η Ελλάδα καταγράφει έναν μέσο όρο περίπου 18,1 ετών για την πρώτη σεξουαλική εμπειρία γενικότερα στον πληθυσμό, ανδρών και γυναικών.
Όσον αφορά ειδικά τις γυναίκες στην Ελλάδα, σύμφωνα με μια έρευνα σε δείγμα Ελληνίδων γυναικών 16–45 ετών, ο μέσος όρος ηλικίας πρώτης σεξουαλικής επαφής ήταν περίπου 18 ετών, με μεγαλύτερη ηλικία στις περιπτώσεις γυναικών με υψηλότερο επίπεδο εκπαίδευσης (περίπου 19 ετών).
Άλλες δημοσιευμένες στατιστικές αναφέρουν ότι για τον ελληνικό πληθυσμό συνολικά, η μέση ηλικία πρώτης σεξουαλικής επαφής είναι γύρω στα 18,4 έτη.
Παλαιότερες μελέτες που αφορούν νεαρότερες ηλικίες (π.χ. φοιτητικό δείγμα) έχουν καταγράψει στοιχεία όπου ο μέσος όρος πρώτης σεξουαλικής εμπειρίας είναι περίπου 16,9–17 ετών σε δείγματα πανεπιστημιακών φοιτητών, με ένα μέρος των συμμετεχόντων να έχουν ξεκινήσει ακόμη νωρίτερα (13–15 ετών).
Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι τα επιμέρους ευρήματα από διαφορετικές μελέτες διαφέρουν, κυρίως λόγω των διαφορετικών δειγμάτων (π.χ. γενικός πληθυσμός, φοιτητές, νεότερες γενιές) και της μεθοδολογίας.
Τάσεις και κοινωνικά πλαίσια
Η ηλικία της πρώτης σεξουαλικής επαφής δεν είναι στατική. Παρατηρείται γενικά μια τάση τα τελευταία χρόνια οι άνθρωποι, ειδικά στις δυτικές χώρες, να αρχίζουν τη σεξουαλική τους ζωή σε πιο μεταγενέστερη ηλικία σε σύγκριση με προηγούμενες δεκαετίες, συχνά λόγω αλλαγών στις κοινωνικές αντιλήψεις, στην εκπαίδευση για θέματα σεξουαλικής υγείας και στις προσδοκίες για σχέσεις και προσωπική εξέλιξη.
Μια σχετική σύνοψη σημειώνει ότι η ηλικία αυτή, όπως έχει καταγραφεί σε διάφορες έρευνες, κυμαίνεται ευρύτερα από 14 έως 19 ετών κυρίως ανάλογα με το κοινωνικό υπόβαθρο.
Ο ρόλος της σεξουαλικής διαπαιδαγώγησης, της πρόσβασης σε πληροφορίες για την αντισύλληψη και τη σεξουαλική υγεία, αλλά και οι κοινωνικές επιρροές (οικογένεια, θρησκεία, εκπαίδευση), επηρεάζουν επίσης πότε ένα άτομο επιλέγει να έχει την πρώτη του φορά. Για παράδειγμα, έρευνες δείχνουν ότι η έλλειψη σεξουαλικής εκπαίδευσης συχνά σχετίζεται με πιο πρώιμες εμπειρίες χωρίς επαρκή γνώση ασφαλείας, κάτι που αποτελεί σημαντικό ζήτημα δημόσιας υγείας.
Ακολούθησε το Esquire στο Facebook, το Twitter και το Instagram.

